MYK belgesi, Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarının düzenlediği sınavlarda başarılı olan kişilere verilen Mesleki Yeterlilik Belgesidir. Belge, kişinin diplomasına veya kaç yıldır o işi yaptığına değil, ulusal yeterlilikte tanımlanmış bilgi ve becerileri sınavda gösterebilmesine dayanır. Tehlikeli ve çok tehlikeli işlerin bir bölümünde bu belge, işe başlamanın yasal ön koşuludur.
MYK Belgesi Hangi Mesleklerde Zorunludur?
Zorunluluk bütün meslekleri kapsamaz. Mesleki Yeterlilik Kurumu, tehlikeli ve çok tehlikeli işler arasından belirlediği meslekleri tebliğlerle Resmî Gazete'de yayımlar; tebliğde tanınan geçiş süresi dolduktan sonra o meslekte belgesiz çalışan istihdam edilemez. Liste zaman içinde genişlediği için işyerindeki görev unvanlarının güncel tebliğlerle düzenli olarak karşılaştırılması gerekir. Belgesiz çalıştırma tespit edildiğinde işverene idari para cezası uygulanır.
Zorunlu tutulan meslekler ağırlıklı olarak inşaat, metal, otomotiv, enerji, kimya ve doğal gaz alanlarında yoğunlaşır. Bu alanlar aynı zamanda tehlike sınıfları listesinde tehlikeli ve çok tehlikeli olarak geçen işlerdir.
Ulusal Meslek Standardı ve Ulusal Yeterlilik
Sistemin temelinde iki doküman vardır. Ulusal meslek standardı, bir mesleğin başarıyla yapılabilmesi için gereken görevleri, bilgi ve becerileri tarif eder. Ulusal yeterlilik ise bu standardın nasıl ölçüleceğini belirler: yeterliliğin hangi birimlerden oluşacağı, sınavın nasıl yapılacağı, başarı ölçütlerinin neler olduğu ve belgenin geçerlilik süresi orada tanımlanır. Bu nedenle iki farklı meslekte sınav içeriği ve süreç birbirinden farklıdır.
Başvuru ve Sınav Süreci
Başvuru
Başvuru, ilgili yeterlilikte MYK tarafından yetkilendirilmiş bir belgelendirme kuruluşuna yapılır. Kuruluşun o yeterlilik için yetkili olup olmadığı mutlaka doğrulanmalıdır; yetki kapsamı dışında düzenlenen bir belge geçerli sayılmaz. Başvuruda kimlik bilgileri ve varsa mevcut eğitim belgeleri istenir.
Teorik sınav
Yeterlilik birimlerine göre hazırlanan yazılı sınav, mesleğin teknik bilgisini, iş sağlığı ve güvenliği kurallarını ve kalite gerekliliklerini ölçer.
Performansa dayalı sınav
Adaydan mesleğin bir işini gerçek ya da gerçeğe yakın koşullarda yapması istenir. Değerlendirme, ulusal yeterlilikte yer alan kontrol listesi üzerinden yürütülür. Belgenin alınabilmesi için zorunlu birimlerin tamamından başarılı olmak gerekir; başarısız olunan birim için ilgili yeterlilikte tanımlanan koşullarda tekrar sınav hakkı bulunur.
Belgenin Geçerliliği ve Yenilenmesi
Belgenin geçerlilik süresi her meslek için ilgili ulusal yeterlilikte belirlenir; sürenin sonunda yeniden belgelendirme yapılır. Bazı yeterliliklerde ayrıca geçerlilik süresi içinde gözetim uygulanır ve kişinin o meslekte çalışmaya devam ettiğini gösteren kayıtlar istenir. MYK'nın belge sorgulama hizmeti üzerinden belgenin gerçekliği ve güncelliği teyit edilebildiği için, işe alımda ibraz edilen belgenin doğrulanması yerinde olur.
Zorunlu tutulan mesleklerde sınav ve belge ücretlerinin mevzuatta öngörülen koşullar sağlandığında İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmasına yönelik bir destek uygulaması bulunmaktadır. Kapsam ve koşullar dönem dönem değiştiği için başvuru öncesinde güncel durumun kurumdan teyit edilmesi gerekir.
MYK Belgesi Mesleki Eğitim Belgesi Yerine Geçer mi?
Geçer. Tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde aranan mesleki eğitim belgeleri arasında Mesleki Yeterlilik Belgesi de sayılır; bu belgeyi alan çalışan için ayrıca başka bir mesleki eğitim belgesi aranmaz. Koşul, belgenin kişinin işyerinde yürüttüğü görevle aynı meslek dalına ait olmasıdır.
Belgelendirme tek başına bir evrak işi değildir; hangi personelin hangi yeterlilikte sınava gireceğinin doğru belirlenmesi işin en kritik adımıdır. OSGB olarak çalışan listenizi meslek bazında ayrıştırıyor, zorunlu yeterlilikleri tespit ediyor ve yetkili belgelendirme kuruluşlarıyla sınav planlamasını OSGB hizmeti kapsamında yürütüyoruz.